21975543

As raíces desta antiga terra pérdense no tempo, estendéndose gradualmente e xerando un bo número de culturas distintas, das que só nos queda un vago recordo das cualificadas como precélticas.

Coa cristianización dos lugares máxicos, xurdiron as aparicións e os milagres. Pero a pregunta que xorde é: que tipo de cultos mantíñanse antes da cristiandad e a que deuses ofrecíanse?

É sabido que os antigos coñecían certas correntes magnéticas que percorren o noso planeta, e cando alzaban os seus templos, facíano nos lugares onde afloraban ou confluían estas enerxías terrestres e celestes.

Isto daría unha resposta ao interese mantido polas culturas predominantes de utilizar o mesmo enclave máxico para levantar as súas construcións sacras, valéndose do poder de atracción ou do carácter sagrado que tales lugares tiñan para os indígenas dos tempos remotos.

Hai moitos exemplos de virxes que se aparecían repetidamente no oco dunha encina ou unha cueva, dando a entender que xa eran árbores ou recintos sagrados desde antigo e que, dada a veneración aínda mantida polos lugareños, debían ser cristianizados. Este tipo de feitos non aconteceron tan só en Galicia, senón en moitos dos países convertidos.

Nestas romarías repítense tradicións semellantes, como a de dar nove voltas ao redor do santuario, que atopamos tamén noutras culturas do pasado tidas como irmás da rexión galega, como Irlanda, Escocia ou Bretaña. Talvez non sexan máis que reminiscencias druídicas, xa que o nove era para eles un número sagrado. Os celtas celebraban cada tres anos as súas grandes festas, con intervalos exactos de nove meses. Aínda vemos reflectida na famosa e antiga romaría da A Lanzada os beneficios fecundadores e purificadores do tradicional baño das nove olas na noite de san Juan. Vemos, pois, como en moitas festas actuais aínda se manteñen crenzas e costumes tan remotos que nin sequera coñecemos a súa orixe.

Crese que os santuarios que posúen as imaxes máis antigas de Galicia son: A nosa Señora da Barca, en Muxía (A Coruña), A nosa Señora das Ermidas, en Ou Bolo (Orense), A nosa Señora da Franqueira, na Cañiza (Pontevedra) e a de San Andrés de Teixido, en Cedeira (A Coruña), da que di a tradición que ?vai de morto quen non foi de vivo?. Nelas permanecen vellas reminiscencias druídicas, como a trasmigración das almas, ou a reencarnación, pois alí non se pode matar nin ao máis pequeno animal, pola crenza de que son almas que van venerar ao santo.

Tamén se atopan os chamados amilladoiros, cuxo orixe procede das culturas prerromanas, que ofrecían pedras ao deus do camiño para que lles protexese nas viaxes. Dese culto xurdirían cheas de pedras (amilladoiros) que, coa cristianización pasaría a ser un costume dos peregrinos.

Hai que destacar tamén o santuario de Nosa Señora Do Corpiño, en Lalín (Pontevedra). Aquí son levadas persoas consideradas posuídas, endemoniados ou que sofren enfermidades psíquicas e que, milagrosamente, saen curadas, como o demostran as moitas fotos de agradecimiento á Virxe. Nesta romaría destaca a ?data máxica? da véspera e o día de San Juan, data cristianizada, como outras moitas. Simboliza a festa do Sol ou da luz, onde os seres das tebras que prexudican, molestan ou inflúen a algún ser humano son vencidos e expulsados.

Moitos outros santuarios importantes son: Peregrínaa (Pontevedra), Santa Marta de Ribarteme (As Neves), San Benito de Lérez (Pontevedra), e outros moitos, situados nesta máxica terra, son, sen dúbida, o que queda dos sagrados lugares de culto dun remoto pasado, e as pegadas das vellas culturas paganas.

Galicia foi considerada na Antigüidade o fin do mundo (finis terrae), fin dun camiño e comezo doutros máis sutís, lugar onde se viña a renacer, cal ave fénix, a unha vida máis plena.

Julián Palomares